وەڵامى گومان لەسەر ئازادى مرۆڤ لە ئيسلامدا. (4)

وەڵامى گومان لەسەر ئازادى مرۆڤ لە ئيسلامدا

بەشى چوارەم:

- مەسەلەى مۆسيقا.
- ميراتى ئافرەتان.
- مەسەلەى لێهاتوويى ژن و پياو.

 ئەوی مرۆڤ بێت (ئەمر) و (نەهی) هەیە، حەڵاڵ و حەرامی هەیە، وە هەروەها دەستوور نووسین و پاشان راڤەی ئەو دەستوورەو كردنی بە (یاسا) و (سیستم)ـی وڵاتی هەیە لەلایەن پسپۆرانی هەموو حكوومەت و دەوڵەتانی دنیاوە، ئەمە مانای زەوتكردنی ئازادی نیە لە هاوڵاتیان، بەڵكو لە بەرژەوەندیی هاوڵاتیانە، بۆ ئەوەیە مافی هەموو كەسێك - دەسەڵاتدارو بێ‌ دەسەڵات - رەچاو بكرێ‌ و بپارێزرێ‌، لە بنەرەتدا مرۆڤ مافی گواستنەوەی هەیە (حریە التنقل) لە هەر سوووچێكی زەویەوە بۆ هەر جێگایەك خۆی حەزی لێدەكات، بەڵام پێویستە بۆ ئەو كارە كۆمەڵە یاساو رێسایەك هەبێ‌، هەتا فەوزاو بێ‌ سەرو بەری ڕوونەدات، ئەوەیە كە ئێستا تا لە وڵاتێكەوە دەچیتە وڵاتێكی دی، قیر سپی دەبێ‌..

 هەرشتێك خزمەت بە (مرۆڤ) بكات، ئیسلام رێی پێداوەو بۆی حەڵاڵ كردووە، بۆ نموونە: هەر خواردن و خواردنەوەیەك خزمەت بە رۆح و جەستەو دەروون و عەقڵی مرۆڤ بكات حەڵاڵە، هەرچیش زەرەرو زیان بەخش بێت بۆی، لێی حەرام كراوە، بۆیە (شیر، ئاو) رێی پێدراوە، بەڵام شەراب و ئارەق و هەموو جۆرە مەشروبێك رێی لێگیراوە .

گۆرانی - بەهەر ئاوازێك - بە تایبەتی ئەگەر بە هۆنراوەی شاعیرە دیندارو بە هۆش و گۆشەكان بن: (مەولەوی، مەحوی، نالی، ناری، تایەر بەگی جاف..) حەڵاڵە (بەو مەرج و خاڵانەی زانایانی پێشین و سەردەم دایان ناوە)، چونكە شیعرەكانیشیان بە ئەندازەی خۆیان خاوەن وێڵ و خاوەن ئەخلاقن، بەڵام هەڵدان بە سنگی ژنانا و، جوانكردنی مەشروب لای لاوان و كردنی بە گۆرانی حەرامە، هەڵدان بە شاخ و دۆڵ و چیا و باخ و باخاتی كوردستان و سرووشتە كەم وێنەكەی كوردستان بۆ (پیاوانی گۆرانی بێژ) حەڵاڵە، شمشاڵ و دەف، یان هەر موسیقایەك لەگەڵ شتی حەرامدا نەبێت وەكو بەرێز (دكتۆر عبدالكریم زەیدان) دەڵێت رێی پێدراوە .

 كاك (جەلال!) هەموو دین و دینداریی و حكوومەت و حیزبێك، جۆرە كەلتوورو فەرهەنگێكی خۆی هەیە، ئیسلامیش كەلتوورو فەرهەنگی خۆی هەیەو، نابێ‌ بە شتی تر تێكەڵ بكرێ‌، هەركەسەیش ئازادە قبووڵی بكات یان نا؟ بەڵام وەكو دەستوورو یاسای هەر حكوومەتێك، دەبێ‌ لای خەڵكانی ئەو حكوومەتە رێزی لێ‌ بگیردرێ‌، بێگومان هەر ئاواش دەبێ‌ لە وڵاتی ئیسلامیدا رێز لە فەرهەنگ و كەلتووری ئیسلام بگیردرێ‌ و سنوور بەزێنی نەكرێت.

 (زەواج) و جووتبوونی ژن و پیاو - بەشێوەی شەرعیی - حەڵاڵە، بەڵام جووتبوونیان بە ناشەرعیی و رووت و قووتی - وەكو ئەو رۆژە لە دایك بووبن و لە كەناڵە ئاسمانیەكانی خۆرئاواوە نیشانی كوڕان و كچانی لاو بدرێت حەرامە، من دەڵێم كاری وا لە كاری ئاژەڵیش ناچێت، نەك مرۆڤ، بێگومان كە ئێوەش قبووڵی ناكەن !، بۆیە هەركات رێ‌ لەو شێوە سێكسیە بگیردرێ‌، مانای رێگرتن نیە لە ئازادی. 

* سەبارەت بە موسیقا .. كە جەنابت دەڵێیت: حەرام كردنی موسیقا پێچەوانەی هەموو پێشكەوتنێكە ..!.

 تەواوی زانایان و موجتەهیدەكانی دینی ئیسلام یەكدەنگن كە: هۆكاری گرنگ و بایەخ لە هاتنی شەریعەتی ئیسلامدا پێنج شتە: (حفظ الدین، و حفظ العقل، وحفظ النسب، و حفظ النفس، و حفظ المال) هەرشتێك زیان بە یەكێ‌ لەم پێنج شتە بگەیەنێت (بە مۆسیقایشەوە) بێگومان حەرام و قەدەغە دەكرێ‌ لە مرۆڤ، خۆ هەموو دەزانین كە لەسەر شاشەی تەلەفزیۆنەكانی كوردستان و خۆرئاواوە چ هەراو هۆریاو رەقس و سەمایەك دەكرێت، بە تێكەڵی كچ و كوڕو بە ماچ و مۆچ و دەست بردن بۆ ئەندامە بزوێنەرەكانی هێزی سێكسی یەكتر، تەنانەتی لە هەندێ‌ لە كەناڵە بە كرێ‌ گیراوەكان و لەوانەوە بازرگانی بە جوانی ژنانەوە دەكەن، ژنان بە رووت و قوتی نیشان دەدەن و، برێكیشیان تایبەتن بە نیشاندانی رابواردن و جووتبوونی كچان و كوران (لە پێش و پاشەوە، بگرە لە دەمیشیانەوە) وە بۆ پتر وروژاندنی هێزی سێكسیان مۆسیقایشیان بۆ دەخەنە سەر ! ئیسلام ئەو جۆرە مۆسیقانە حەرام دەكات كە لەو جۆرە شتانەدا بەكار دێن! ئەوی زۆر جێگەی نیگەرانی بێت، ئەوەیە كە ئەو جۆرە شتانە بە (پێشكەوتن) دادەنرێت، وەك "جەلال" بە راشكاوانە گوتی!.
  
 كاك (جەلال) ! هەر شتێك پێشكەوتن بێت لە بواری پیشەسازی و تەكنەلۆژیاو مەزراو كشت و هونەری پاك و پەسەندو نوورانی كردنی فیكرو بیری مەردم، ئیسلام رێی پێداوە.. بەڵام ئاوێتەكردنی كچ و كوڕو لاوان بێ‌ هیچ سانسۆرێك و بە مۆسیقا پتر ئاگری هەوەسی سێكسیان بوروژێنرێ‌ و بەر بدرێنە گیانی یەكتر ! لە فەرهەنگی ئیسلامدا، كاری واو مۆسیقای وا حەرامە و قەدەغەیە، ئەگینە مۆسیقایەك بۆ ورووژاندنی جورئەت و غیرەتی سوپا و لەشكر بێت، بۆ تۆڵە سەندنەوە لە دوژمنان، یان لەگەڵ سروود و گۆرانی دینی و نیشتمانی شەرعیی بێت چ نەنگێكی هەیە ؟

* سەبارەت بە ژنان، گوایا هێرشمان كردبێتە سەریان ..! دڵنیابە هێرشكردنە سەرژنان لە فەرهەنگی (ئەحمەد كاكە محموود) دا نییە، چونكە مرۆڤ بە هەردوو جۆرەكەیەوە (نێرومێ‌) چاك و خراپی هەیە، هەزاران ژنی قارەمان و شۆرشگێڕی تێكۆشەرو صاڵح و چاك و خواپەرست هەیە، هەر وەكو هەزاران پیاوی ئاوا هەیە، دیسان هەزاران ژنی خراپ و نالەبارو خۆفرۆش و جاسوس هەیە، 
  هەر وەكو هەزاران پیاوی ئاوا هەیە، كەوابوو كێ‌ خراپە پێیدەڵێین خراپ، كێیش باش بوو پێیدەڵێین باش (لەپیاوو لە ژن) .
 (فَأَلْهَمَهَا فُجُورَهَا وَتَقْوَاهَا) (الشمس:٨) (قَدْ أَفْلَحَ مَنْ زَكَّاهَا (9) وَقَدْ خَابَ مَنْ دَسَّاهَا) (الشمس: ٩ – ١٠) هەردوو ئایەتی قورئانن . بەڵام كە ئەمرۆ ژنان پتر بازرگانیان پێوە دەكرێت، لەتەواوی میدیاكاندا، لە رۆژنامەو گۆڤارو تەلەفزیۆن و هۆتێل و مۆتێل و چێشتخانەو بازاڕو تەنانەتی بازرگانی سیاسیشیان لە دام و دەزگاكانی دەوڵەتدا پێوە دەكرێ‌، ئەوەتا تا كەسێكی نێرینەی دەرچووی زانكۆو پەیمانگاكان لای دەوڵەت دادەمەزرێت، بە دەیان ژن و مێیینە دادەمەزرێ‌ و دەكرێتە سكرتێری وەزیر و بەرێوەبەر و دكتۆر لە عیادەكانداو، ماڵ و حاڵی خۆیانیان جێهێشتووە و جێگەیان بە كوڕان لەقكردووە .. ئەگەر سەرزەنشتی ژنانی ئاوا بكرێ‌ و گلەییان لێ‌ بكرێت ناهەقە؟!.

* سەبارەت بە میراتی ژنان كە هەندێ‌ جار - نەك هەموو جار - نیوەی پیاو دەبەن .. ئەو مەسەلەیە هەرچەند لە كتێبەكاندا بە وردی شیتەڵ كراوەو پێویست بە (ألف لیلة ولیلة) ناكات، بەڵام بە كورتە دەڵێین: زاناكان بۆ ئەوە دوو هۆكار باس دەكەن:

1- بەر لەهاتنی ئیسلام، هەركەسێك نەچووبا گۆرەپانی جەنگە خێڵایەتیەكانەوە، هیچ بەشێكی نەبوو لە میراتدا، بەڵام كە ئیسلام هات بەو شێوە زۆر قەشەنگە یاسای میراتی دامەزراند، كە بەراستیی مەگەر تەنها زانا پسپۆرەكانی ئەو بوارە بزانن چەندە عەدالەتی تیا رەچاو كراوە.!

2- ژنان بەر لە مێرد كردن و، دوای مێرد كردنیش – لە فەرهەنگ و سیستمی ئیسلامدا هەموو رزق و رۆزیی و نەفەقە و مارەیی و بژێوییەكیان لەسەر پیاوانە، واتە: ژنان سەرچاوەیەكی سەرەتایی ژیانیان هەیەو بۆیان مسۆگەر كراوە، بەڵام پیاوان دەبێ‌ بە رەنجە شانی خۆیان بۆ هەردوولا پەیدای بكەن، 
  
جا ئەگەر لە میراتەكەیشدا ژنان وەكو پیاوان میرات بەرن، ئەوا ژنان دەبنە سەرمایەدارو پیاوانیش هەژارو مسكێن !.
  
سەبارەت بە كەم دینی و كەم عەقڵی ژنانیش – گوایە بەندەی خودا لە كتێبـی (پەروەردە لە ئیسلامدا) گوتومە.. ئیستا دەڵێم: پێغەمبەر ﷺ فەرموویەتی: ((یا معشر النسا‌ء، تصدقن وأكثرن الاستغفار، فإني رأیتكن أكثر أهل النار " فقالت امرأة منهن جزلة: وما لنا یا رسول الله أكثر أهل النار ؟ قال: " تكثرن اللعن، وتكفرن العشیر، وما رأیت من ناقصات عقل ودین أغلب لژی لب منكن " قالت: یا رسول الله، وما نقصان العقل والدین ؟ قال : أما نقصان العقل: فشهادة امرأتین تعدل شهادة رجل فهذا نقصان العقل، وتمكث اللیالي ما تصلي، وتفطر في رمضان فهذا نقصان الدین)). (صحیح مسلم - كتاب الإیمان، باب بیان نقصان الإیمان بنقص الطاعات - حدیث : ‏139) واتە: ئەی كۆمەڵی ژنان ! صەدەقەو خێرو خێرات بكەن و (أستغفرالله)ـی زۆر بكەن، چونكە لە شەوی (میعراج)دا ئێوەم بە زۆرترینی جەهەننەمییەكان دیت، ژنێكی زیرەك و قسە زان گوتی: بۆ دەبێ‌ ئێمە زۆرترینی جەهەننەمییەكان بین ئەی پێغەمبەری خودا ؟! فەرمووی: چونكە جنێوو تانەو تەشەری زۆر لە مەردم دەدەن و، بەرامبەر بە چاكەی مێرد و هاوسەرتان پێنەزانن، كەسیشم وەكو ئێوە نەدیتووە كە بتوانێ‌ بەسەر پیاوانی ژیر و فامیدەدا زاڵببێ‌، ژنەكە گوتی: بۆ دەبێ‌ ئێمە كەم عەقڵ، كەم دین بین ؟! فەرمووی: ئەگەر كەم عەقڵ و كەم بیرو كەم هۆش نەبووبان، لەمەسەلە گەلێكدا، دوانتان بە شایەتێك نەدەبوون، كەم دینیشتان، واتە:   ئیتاعەو كەم پاداش و جەزایشتان ئەوەیە: كە – بە هۆی بێ‌ نوێژی و منداڵ بوونەوە - چەندان شەو و رۆژ تێدەپەڕێ‌، ئێوە بێ‌ نوێژ دەمێننەوەو، مانگی رەمەزانیش دێت، دیسان بەهۆی بێ‌ نوێژییەوە رۆژوو ناگرن، ئەمەیش مانای ئەوەیە گاعەتتات كەمەو پاداشیشتان لە قیامەتدا كەم دەبێ‌. 

بە كورتی لەم بارەوە دەڵێین:

  1- (عەقڵ) كە لە فەرموودەكەدا هاتووە، بە مانای كەم بیرو هۆشی ژنانە، هەر لەبەر ئەوەیشە كە لە هەندێ‌ مەسائیلدا دوانیان بە شایەتێك دادەنرێن، ئایەتەكەش (. . . أَنْ تَضِلَّ إِحْدَاهُمَا فَتُذَكِّرَ إِحْدَاهُمَا الْأُخْرَى ...) (البقرة: ٢٨٢) جەخت لەسەر ئەوە دەكاتەوە. 
 
  2- (دین) كە لە فەرموودەكەدا هاتووە بەمانای كەم تاعەتیی و كەم جەزاو پاداشی رۆژی قیامەتە. واتە: كەسێك هەمیشە خەریكی خوا پەرستیی و نوێژ و رۆژوو تاعەت بێت، وەكو كەسێك نییە بچڕبچڕ بیكات، ئەگەرچی بیانووی شەرعیشی هەبێت.

* مەسەلەی زیرەكی و لێوەشاوەیی و لێهاتوویی مرۆڤ (ژن و پیاو) لە هەردووكیاندا هەیە، كەم ویژدانی و كەم دلۆڤانی و كەم سۆزیش دیسان لە هەردووكیاندا هەیە، ئەوەیش كە ژنان پتر لە هەموو شتێك دەتوانن پیاوان فریوو بدەن و لە خشتەیان بەرن و بەرنامەیان لێ‌ تێك بدەن بەڵگە نە ویستە، چونكە زۆرێك لە پاشاو دەسەڵاتدارانی حكوومەت و پیاوانی سیاسیی ئەحزابەكان، زۆر جار ژنان توانیویانە كاریان پێ تێك بدەن و بەرنامەیان لێبگۆڕن، تەنانەتی نەیارانیان لە رێی (خانمەكانیانەوە توانیویانە هەموو نهێنییەكی وڵاتیان دەست كەوێ‌، ئەمەیە كە پێغەمبەر ﷺ فەرمووی: ((ما رأیت من ناقصات عقل ودین أذهب للب الرجل الحازم من إحداكن)). (صحیح البخاري - كتاب الحیض، باب ترك الحائض الصوم - حدیث : ‏300) 
 
منیش لێرەدا كۆتایی بە بەشی چوارەم دێنم و پشت بە خوا وەڵامی بەشی چوارەمی كاك جەلال دەدەینەوە، هیوادارم كاك جەلال وئەوانەی تێگەیشتنیان لە باسە ئیسلامییەكاندا كەمە، سوودی لێ‌ وەرگرن و بەچاوی ئینسافەوە بۆی بڕوانن، تابەڵكو بە ئیسلامی پیرۆز قایەل ببن و لە كەلی شەیتان بێنە خوارێ‌. 


بەروار2020/04/05سەردان 171